Hii si sawa
sections.wrong.desc
Watu Wanne Juu ya Pikipiki Bila Kofia Ngumu: Kichwa Wazi Ndicho Familia Inaweza Kupoteza Barabarani
Katika wiki ya pili ya shule, tukio lilelile hujirudia: baba akiendesha, mtoto mmoja mbele, mwingine nyuma, mama akishikilia mifuko, hakuna kofia ngumu hata moja. Ripoti za habari, zikinukuu CAPMAS, zaeleza ongezeko la vifo kutoka 190 hadi 897 kati ya 2020 na 2024, huku Cochrane ikionyesha kofia ngumu hupunguza hatari ya kifo kwa asilimia 42. Sheria imekuwa ikiadhibu kichwa wazi tangu 1999, faini iliongezwa 2008. Kwa nini hatuzingatii?
23 Septemba 2026 · 8 dakika za kusoma
"Kuunganisha Waya Ovyo" Si Ujanja: Wizi wa Umeme ni Uhalifu Ambao Mtaa Mzima Hulipa Gharama Yake
Waya ulio wazi ukining'inia kutoka nguzo hadi roshani, kiyoyozi kikifanya kazi huku mita haizunguki, na fuse ikikatika mara ya tatu, ikizima nuru nyumbani kwa jirani aliyelipa ankara yake. Kifungu cha 71 cha Sheria ya Umeme kinaita hili kujimilikisha umeme kinyume cha sheria, huadhibiwa kwa kifungo na faini, huku marekebisho makali zaidi yakisubiri Bunge. Mtaa mzima unapoteza nini kwa muunganisho mmoja? Mbadala sahihi ni upi?
14 Septemba 2026 · 7 dakika za kusoma
Kamera Juu ya Majeruhi: Kupiga na Kusambaza Video za Majeruhi wa Ajali Si Kumbukumbu Bali Ukiukaji Unaoadhibiwa Kisheria
Simu zilizoinuliwa zinamzunguka majeruhi kabla ya wahudumu wa afya, na video inafika kwenye makundi ya familia kabla ndugu hawajajua. Safu ya “Kedda Ghalat” (Kiarabu cha Misri, “hivyo si sawa”) inalitaja tendo hili kwa jina, inaeleza kwa nini linakwamisha uokoaji na kuvua heshima, Katiba, Sheria Na. 175 ya 2018 na sheria za Mawasiliano na Miliki Bunifu zinasema nini, kwa nini Kifungu cha 309 bis hakitumiki barabarani, na cha kufanya badala yake.
7 Septemba 2026 · 8 dakika za kusoma
Maegesho Maalum si Anasa: Kuvamia Nafasi za Watu Wenye Ulemavu ni Wizi wa Haki ya Kutembea
“Dakika moja tu, kisha naondoka” — kwa sentensi hii uhuru wa mtu mzima huibwa. Eneo maalum la maegesho na rampu si upendeleo, bali ni mshipa wa uhai wa kutembea unaolindwa na sheria na kanuni za ufikivu. Ni makala inayoita kitendo kibaya kwa jina lake, inayokufundisha jinsi ya kusimama kwa staha na uthabiti mbele ya mvamizi, na kwa nini dakika moja kwako inaweza kuwa sawa na siku nzima kwa mtu mwingine.
1 Septemba 2026 · 7 dakika za kusoma
Honi si njia ya kutoa hasira: mkono mmoja kwenye kitufe unaumiza mishipa ya mtaa mzima
Mkono unaangukia honi, na kelele inaingia dirishani kwako bila kubisha hodi. Kwa nini kupiga honi ovyo si “kutoa hasira” bali ni shambulio la kisauti dhidi ya mtaa mzima? Makala hii inazungumzia mpaka kati ya tahadhari inayoepusha hatari na kelele inayowafanya watu waugue, na jinsi tiba, sheria na adabu za umma zote zinavyosimama upande wa sikio lako.
25 Agosti 2026 · 7 dakika za kusoma
Kuvuta Sigara Ndani ya Majengo: Uhuru Wako Unaishia Kwenye Mapafu ya Mwenzako
Kipindi cha pili cha 'Kda Ghalat' kinabomoa hoja ya 'niko huru': Shirika la Afya Duniani (WHO) linakadiria zaidi ya watu milioni 1.6 wasiovuta sigara hufariki kila mwaka kutokana na moshi wa sigara wa wengine, huku sheria ya Misri ya miaka 45 ikipiga marufuku na kutoza faini. Kwa nini basi mkahawa uliofungwa bado umejaa moshi?
22 Agosti 2026 · 6 dakika za kusoma
«Hii si sawa»: Ganda la ndizi lagharimu maisha ya mtu asiye na hatia
Hadithi fupi yenye mwisho mzito: mkono unatupa ganda la ndizi kupitia dirisha la gari, na mwanafunzi anayekimbilia mtihani wake hafiki kamwe. Katika kipindi hiki tunasimulia hadithi hiyo, tunauliza dini na sheria zinasema nini, na tunatafuta jinsi ya kubadili tabia tunayoiita "ndogo" — lakini inayoua.
18 Agosti 2026 · 4 dakika za kusoma
Ukeketaji: Uhalifu Unaokatazwa na Sheria, Unaokataliwa na Dini na Tiba — si Desturi Inayostahili Kuendelea
Ukeketaji bado unafanyika kimyakimya kwa jina la desturi na imani potofu za kidini, ingawa sheria ya Misri inaufanya kuwa kosa la jinai lenye adhabu kali, ingawa Al-Azhar na Dar al-Iftaa wametangaza kuwa hauna msingi wowote katika dini, na ingawa wataalamu wa tiba wanakubaliana kwa kauli moja kwamba ni madhara matupu yasiyo na faida hata moja. Makala hii si shutuma dhidi ya familia, bali ni wito wa kuzilinda: ulinzi wa mabinti zetu unaanza kwa neno «hapana» linalosemwa na baba na mama.
18 Agosti 2026 · 7 dakika za kusoma
«Ardhi Hii ni Yangu»: Msimamizi Jeuri wa Maegesho — Ulipishaji wa Mabavu Unapogeuka «Huduma ya Lazima»
Anasimama katika mtaa ambao hamiliki hata jiwe lake moja, anagawa nafasi za kuegesha kana kwamba ni shamba lake, anapanga bei kwa hisia zake — na anayepinga, ufunguo mkali unakwaruza ubavu wa gari lake au anatupiwa neno la kumdhalilisha mbele ya familia yake. Msimamizi wa maegesho asiye na leseni anayejilazimisha kwa vitisho si mtoa huduma, bali ni mtoza ushuru wa mabavu. Hii si sawa: barabara ni mali ya umma, na sheria imeshaipangilia kazi hii — hakuna kisingizio kwa ujambazi unaovaa vazi lake.
18 Agosti 2026 · 5 dakika za kusoma
Njia ya Waenda kwa Miguu ni Haki ya Mwananchi: Vibanda Vinavyowasukuma Wapita Njia Kifoni Katikati ya Barabara
Mama anasukuma kigari cha mtoto katikati ya magari, na mzee anapapasa njia yake kando ya mabasi madogo, kwa sababu njia ya waenda kwa miguu iliyojengwa kwa ajili yao imemezwa na kibanda, majokofu ya vinywaji na bidhaa zilizoanikwa. Kibanda juu ya njia hiyo — hata kikiwa na leseni — kinapora njia iliyojengwa kwa ajili ya watu na kuwasukuma kwenye mto wa barabara. Hii si sawa: njia ya waenda kwa miguu si mali ya kukodishwa, bali ni mshipa wa usalama wa kila mwananchi.
18 Agosti 2026 · 5 dakika za kusoma
Mkahawa Chini ya Chumba Chako cha Kulala: Sakafu za Chini Zinapogeuka Vijiwe vya Shisha Hadi Alfajiri
Moshi unapenya kupitia matundu ya hewa hadi ndani ya vyumba vya ghorofa, makelele ya sauti na vicheko hadi mapambazuko, na mtoto mwenye mtihani asubuhi hajui jinsi ya kulala. Kugeuza vyumba vya chini ya ardhi na sakafu za chini za majengo ya makazi kuwa mikahawa ya shisha inayofunguliwa usiku kucha ni uvamizi wa kila siku dhidi ya afya na utulivu wa wakazi. Hii si sawa — makazi ni haki kabla ya biashara yoyote.
18 Agosti 2026 · 6 dakika za kusoma
Bomu Juu ya Magurudumu: Mwendokasi kwa Magari Mabovu ni Dharau kwa Maisha ya Watu
Breki zinazofanya kazi nusunusu, matairi yaliyoisha kabisa, taa zisizowaka — na dereva anayeruka nalo barabarani kana kwamba limetoka kiwandani sasa hivi. Gari bovu linaloendeshwa kwa kasi si chombo cha usafiri, bali ni hatari inayotembea, inayotishia kila familia iliyoko barabarani. Hii si sawa: uhuru wako ndani ya gari lako unaishia pale panapoanzia haki ya wengine ya kufika nyumbani wakiwa hai.
18 Agosti 2026 · 6 dakika za kusoma
Mbwa Wako Yuko Huru Nyumbani Kwako: Mbwa Wakali kwenye Fukwe za Umma ni Uvamizi wa Haki za Wengine
Tukio linalojirudia kila msimu wa joto kwenye fukwe zetu: mbwa mkubwa asiyefungwa kizuizi cha mdomo anakimbia katikati ya watoto, na mwenyewe anajibu pingamizi kwa kauli: «Huyu hana madhara». Katika kitengo cha «Hii Si Sawa» tunasema wazi: uhuru wa kufuga mnyama unaishia pale unapoanzia usalama na utulivu wa wengine, na ufukwe wa umma ni mali ya wananchi wote — si uwanja wa mazoezi ya mbwa wa baadhi ya watu.
18 Agosti 2026 · 6 dakika za kusoma
Kuvuka Katikati ya Magari: Kamari Inayolipiwa na Mtembea kwa Miguu na Dereva kwa Pamoja
Mita chache tu kutoka kwenye daraja la waenda kwa miguu au kivuko rasmi, mpita njia anajitosa katika mto wa lami, akipenya katikati ya magari huku ameinua kiganja mbele ya magari yanayokuja kwa kasi kana kwamba mkono ni breki. Tukio la kila siku tulilolizoea hadi tukasahau ukweli wake: kamari kwa roho ya mvukaji — na kwa utulivu wa dereva anayeweza kukwepa ghafla na kuwagonga wasio na hatia. Hii si sawa — kwa pande zote mbili, na kwa serikali pia.
18 Agosti 2026 · 4 dakika za kusoma
Mto Nile si Jalala la Taka: Anayeuchafua Mshipa Mkuu Anauchoma Kisu Mwili Mzima
Mto ambao Misri imejengwa juu yake tangu mapambazuko ya historia, baadhi ya watu wanautendea kama mfereji wazi wa maji machafu: mifuko inarushwa kutoka juu ya madaraja, taka zinamwagwa ndani ya maji, na uchafu unaachwa kwenye kingo zake. Anayetupa kitu ndani ya Mto Nile hachafui «mandhari» — anachafua maji ya kunywa ya mamilioni ya Wamisri wanaofuata kwenye mkondo wa mto. Na sheria inalitaja hilo waziwazi kuwa kosa la jinai. Hii si sawa.
18 Agosti 2026 · 5 dakika za kusoma
«Niko Huru»: Uhuru Unaoishia kwenye Mapafu ya Jirani Yako
Ndani ya lifti, ofisini, katika mkahawa uliofungwa, ndani ya basi dogo la abiria: anawasha sigara yake katikati ya watu, na yeyote akipinga, jibu liko tayari: «Niko huru». Lakini moshi wa sigara unaovutwa na wengine bila hiari si maoni yanayostahili heshima, bali ni madhara yaliyothibitishwa — yanayovutwa na mtoto, mgonjwa wa mzio na mama mjamzito ambao hawakuchagua. Tena sheria ya Misri imeshaupiga marufuku tangu miaka mingi iliyopita. Hii si sawa.
18 Agosti 2026 · 5 dakika za kusoma
Kichungi cha Sigara Kinachowaka: Kaa Dogo la Moto Linatosha Kuleta Maafa
Harakati moja tu ya kidole: sigara inarushwa dirishani au kutupwa kando ya barabara ikiwa bado inawaka, na mwenyewe anaenda zake. Lakini kaa la moto halijui kuwa ni «dogo». Kwenye nyasi kavu, karibu na lundo la takataka, au kando ya mafuta yanayovuja — cheche moja inatosha kuanzisha maafa. Uzembe wa sekunde chache unaweza kuteketeza riziki za familia nzima. Hii si sawa.
18 Agosti 2026 · 4 dakika za kusoma
Takataka Zinazorushwa Dirishani mwa Gari: Uvivu wa Sekunde Chache Unaoweza Kugharimu Maisha
Dirisha linafunguliwa, mkono unanyooshwa nje, mfuko unaanguka kwenye lami na gari linaendelea na safari. Tukio linalojirudia kila siku katika mitaa yetu — kutoka kwenye magari ya kawaida na ya kifahari vilevile. Kabla ya kuwa kosa la kisheria, ni ujumbe wa dharau kwa kila anayetembea barabarani, na mtego ambao mpita njia anaweza kutelezea na kulipa kwa uhai wake. Hii si sawa.
18 Agosti 2026 · 5 dakika za kusoma
«Hii Si Sawa»: Kitengo Kinacholitaja Kosa kwa Jina Lake
Katika kitengo hiki hatutabembeleza wala hatutanyamaza. Tabia zilizojikita na kuwa mazoea na desturi mbaya tutazitaja kwa majina yake halisi, na kuzisema kwa sauti kubwa: hii si sawa. Kwa sababu kabla ya kuwa uvunjaji wa sheria, ni uhalifu wa kimaadili dhidi ya mwananchi mwenzako: dharau, uchokozi na madhara. Huu ndio waraka wa msingi wa kitengo hiki, na ndiyo ahadi yetu kwa wasomaji wake.
18 Agosti 2026 · 6 dakika za kusoma